
Kırmızı halılar, patlayan flaşlar, milyon dolarlık sözleşmeler ve hayran kitleleri… Dışarıdan bakıldığında “kusursuz” görünen bu hayatların perde arkasında bazen derin bir karanlık saklıdır. Tükenmişlik Sendromu Yaşayan Ünlüler listesi, şöhretin ve paranın mental sağlığı korumaya yetmediğinin en büyük kanıtıdır.
Türkiye bu kavramla, “Muhteşem Yüzyıl” dizisinin Hürrem Sultan’ı Meryem Uzerli’nin diziyi aniden bırakıp Berlin’e kaçmasıyla tanıştı. O güne kadar sadece “çok yorgunluk” sandığımız durumun, aslında tıbbi bir teşhis olan “Burnout Syndrome” olduğunu öğrendik.
Peki, her şeye sahipmiş gibi görünen bu yıldızlar neden tükeniyor? Zirvedeyken neden “Artık yapamıyorum” diyorlar? Ve en önemlisi, bu karanlık kuyudan nasıl çıkıyorlar? Tükenmişlik Sendromu Yaşayan Ünlüler
Bu dosyamızda, ışıltılı dünyaların ardındaki psikolojik savaşları, ünlülerin samimi itiraflarını ve iyileşme süreçlerini mercek altına alıyoruz.
İçindekiler
Tükenmişlik sendromu, basit bir yorgunluk değildir. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından da tanımlanan bu durum; aşırı çalışma ve stres sonucu oluşan duygusal, fiziksel ve zihinsel bitkinlik halidir.
Kişi, sabah yataktan kalkacak gücü bulamaz, yaptığı işe karşı derin bir yabancılaşma hisseder ve “robotlaşmış” gibi yaşamaya başlar. Ünlüler dünyasında ise buna sürekli gözetlenme baskısı ve “mükemmel olma” zorunluluğu eklenince, patlama kaçınılmaz olur. Tükenmişlik Sendromu Yaşayan Ünlüler
Türk televizyon sektörü, uzun çalışma saatleri (bazen günde 18 saat) ve reyting baskısıyla oyuncuları en çok zorlayan sektörlerin başında geliyor. İşte bu baskıya dayanamayıp “Stop” düğmesine basan isimler.
Meryem Uzerli, Türkiye’de Tükenmişlik Sendromu Yaşayan Ünlüler denilince akla gelen ilk isimdir. “Muhteşem Yüzyıl” dizisiyle zirvedeyken, bir anda her şeyi bırakıp Almanya’ya döndü.
Neler Yaşadı? O dönem yaptığı röportajlarda durumu şöyle özetlemişti: “Robot gibiydim. Artık Hürrem miyim, Meryem miyim bilmiyordum. Otele gidip sadece duvara bakıyordum.” Özel hayatındaki çalkantılar ve set yorgunluğu birleşince sistem çökmüştü.
Terapi Süreci: Uzerli, Berlin’de özel bir klinikte uzun süre tedavi gördü. Doğayla iç içe oldu, telefonunu kapattı ve “Hürrem” kimliğinden sıyrılıp kendi özüne döndü. Bugün onu tekrar enerjik görüyorsak, o dönem aldığı radikal “durma” kararı sayesindedir.
Ekranların en yakışıklı ve başarılı jönlerinden Burak Özçivit de bir dönem bu sendromun pençesine düştü.
Neler Yaşadı? 2018 yılında, kariyerinin zirvesindeyken psikolojik olarak çok zorlandığını itiraf etti. “Ben bu hayattan sıkıldım. Hiçbir şeyden zevk almıyorum” sözleri magazin gündemine bomba gibi düşmüştü. Her istediğini alabilecek gücü varken, hiçbir şeyin onu mutlu etmemesi tükenmişliğin en net belirtisiydi.
Terapi Süreci: Özçivit, eşi Fahriye Evcen’in desteği ve uzman yardımıyla bu süreci atlattı. Bir süre projelerden uzak durarak kendine ve ailesine vakit ayırdı.
Türk rock müziğinin efsanesi Teoman, 2011 yılında radikal bir kararla müziği bıraktığını açıklamıştı.
Neler Yaşadı? Bu karar, klasik bir tükenmişlik örneğiydi. Sektörün getirdiği ilişkiler, konser temposu ve üretim baskısı onu yormuştu. “Artık şarkı yazamıyorum, içim boşaldı” diyerek inzivaya çekildi.
Terapi Süreci: Teoman’ın “müzik orucu” birkaç yıl sürdü. Bu süreçte sadece dinlendi, okudu ve gezdi. Sonrasında müziğe geri dönse de, artık kendi kurallarıyla, daha az konser vererek ve kendini yıpratmadan sahne alıyor.
“Fatmagül’ün Suçu Ne?” dizisindeki Mukaddes yenge rolüyle tanınan usta oyuncu, geçtiğimiz yıllarda yaşadığı tükenmişliği sosyal medyadan açıkça paylaştı.
Neler Yaşadı? Dermancıoğlu, hastalığı (Ürtiker) ve yoğun iş temposunun birleşmesiyle fiziksel ve ruhsal olarak çöktüğünü belirtti. “Tükenmişlik sendromu yaşıyorum, bitik durumdayım” diyerek yardım çığlığını dile getirdi. Onun bu samimiyeti, pek çok takipçisine yalnız olmadıklarını hissettirdi.
Tükenmişlik Sendromu Yaşayan Ünlüler sadece Türkiye’de değil, Hollywood’da da oldukça fazla. Oradaki baskı (Paparazzi kültürü) çok daha vahşi.
Angelina Jolie ile boşanma süreci ve alkol problemleriyle boğuşan Brad Pitt, aslında derin bir tükenmişlik yaşıyordu. Duygularını bastırmaktan yorulduğunu belirten aktör, 1.5 yıl boyunca “Adsız Alkolikler” grubuna katıldı ve terapi gördü. Sanatla (heykel yaparak) iyileştiğini açıkladı.
Oscar ödüllü oyuncu, 2022 yılında oyunculuğa ara verdiğini açıkladı. “Tükendim. Çok yorgunum ve sağlıklı kararlar verebilecek durumda değilim” diyen Bullock, takvimini tamamen boşaltarak sadece çocuklarıyla vakit geçireceği bir “iyileşme dönemine” girdi.
Dünyanın en güçlü kadınlarından biri olarak görülen Beyoncé bile 2011 yılında tükenmişlik yaşadığını itiraf etti. Babasıyla yollarını ayırdığı o dönemde, “Kim olduğumu, ne istediğimi unutmuştum” diyerek bir yıl boyunca müziğe ara verdi ve dünyayı gezdi.
Sıradan bir insan işten çıkıp evine gittiğinde “kendi” olabilir. Ancak ünlülerin böyle bir lüksü yoktur.
Sürekli Performans Hali: Markete giderken bile “bakımlı ve mutlu” görünmek zorundadırlar. Bu maske, ruhu kemirir.
Sosyal Medya Linçleri: Hata yapma lüksleri yoktur. En ufak bir sözleri milyonlarca kişi tarafından eleştirilir.
Düzensiz Hayat: Dizi setleri, konser turneleri, gece uçuşları… Biyolojik ritmin (Uyku düzeninin) bozulması, depresyonu tetikleyen en büyük faktördür.
Güvensizlik: “Beni ben olduğum için mi seviyorlar, yoksa şöhretim için mi?” sorusu, derin bir yalnızlık hissi yaratır.
Tükenmişlik Sendromu Yaşayan Ünlüler, iyileşmek için genellikle şu yöntemlere başvuruyor:
Dijital Detoks: Sosyal medya hesaplarını kapatmak veya asistanlarına devretmek. Dış dünyadan gelen “sesi” kısmak.
Doğaya Dönüş: Meryem Uzerli ve Birce Akalay gibi isimler, şehir kaosundan kaçıp doğayla iç içe otellere veya köylere sığınıyor.
Psikoterapi: Artık tabu olmaktan çıktı. Ünlüler, psikolog veya psikiyatrist desteği aldıklarını gururla söylüyorlar.
Sanat Terapisi: Hande Erçel’in resim yapması, Kıvanç Tatlıtuğ’un aşçılığa merak sarması gibi hobiler, zihni boşaltmanın en iyi yoludur.
“Hayır” Demeyi Öğrenmek: En büyük tedavi budur. Milyon dolarlık projeleri reddedip “Benim dinlenmeye ihtiyacım var” diyebilmek, iyileşmenin başladığı noktadır.
Tükenmişlik sendromu, bir şımarıklık veya zayıflık değildir. Beynin ve bedenin “Artık yeter, fişi çek” deme şeklidir.
Meryem Uzerli, Burak Özçivit veya Sandra Bullock gibi isimlerin hikayeleri bize şunu öğretiyor: Banka hesabınızda ne kadar para olursa olsun, ruhunuz iflas ettiyse hiçbir şeyin önemi yoktur.
Eğer siz de sabahları uyanmakta zorlanıyor, hayattan keyif alamıyor ve sürekli yorgun hissediyorsanız; kendinize bir iyilik yapın. Bir “star” olmanıza gerek yok, durup dinlenmek ve yardım istemek herkesin hakkıdır. Unutmayın, en önemli projeniz “kendinizsiniz”.
Meryem Uzerli hastalığı neydi? Meryem Uzerli’ye konulan teşhis “Tükenmişlik Sendromu”dur (Burnout Syndrome). Aşırı çalışma temposu ve özel hayatındaki sorunlar nedeniyle ani bir fiziksel ve ruhsal çöküş yaşamıştır.
Tükenmişlik sendromu ne kadar sürer? Kişiden kişiye değişir. Meryem Uzerli’nin toparlanması yaklaşık 1 yıl sürmüştür. Teoman müziğe 2 yıl ara vermiştir. Uzman desteği ve yaşam tarzı değişikliği ile 6 ay ile 2 yıl arasında iyileşme görülür.
Tükenmişlik sendromunun belirtileri nelerdir? Sürekli yorgunluk, işe gitmek istememe, özgüven eksikliği, çabuk öfkelenme, uyku bozuklukları ve “duygusuzlaşma” (hissizleşme) en belirgin özellikleridir.
Tükenmişlik Sendromu Yaşayan Ünlüler (Burnout) ve Terapi Süreçleri
Yorum Yaz