
Müzik dinlemek, günümüzde bir “arka plan aktivitesi”ne dönüştü. Yürürken, çalışırken veya yemek yaparken arkada çalan bir gürültü… Ancak bir grup insan için müzik, hala başlı başına bir “Ritüel”.
Plağı kabından nazikçe çıkarmak, tozunu almak, iğneyi o hassas olukların üzerine yavaşça bırakmak ve hoparlörden gelen o ilk “çıtırtı”yı duymak… İşte bu deneyim, dijitalin kusursuz ama ruhsuz sesine başkaldırıdır.
Dünyada “Vinyl Revival” (Plak Rönesansı) olarak adlandırılan bu akım, Türkiye’deki ünlüleri de etkisi altına aldı. Plak Koleksiyonu Yapan Ünlüler, evlerinin en güzel köşesini devasa kütüphanelere değil, plak raflarına ve servet değerindeki ses sistemlerine ayırıyorlar.
Bu dosyamızda; Teoman’ın melankolik arşivinden Cem Yılmaz’ın “High-End” sistemine, ünlülerin pikap tercihlerini ve bir plağa servet ödeyen koleksiyonerlerin dünyasını (2026 fiyatlarıyla) mercek altına alıyoruz.
İçindekiler
Neden bir ünlü, cebinde milyonlarca şarkı varken (Spotify), gidip tanesi binlerce lira olan siyah plastikleri alır?
Sıcaklık (Warmth): Dijital ses (MP3/Streaming) sıkıştırılmıştır, bazı frekanslar tıraşlanır. Analog ses ise doludur, sıcaktır ve gerçektir. Sanatçı yanınızda söylüyormuş gibi hissedersiniz.
Kapak Sanatı: 30×30 cm boyutundaki o kartonetler, birer sanat eseridir. İçinden çıkan posterler ve şarkı sözü kağıtları, müziği fiziksel bir anıya dönüştürür.
Yavaşlama: Plak dinlerken şarkı atlayamazsınız (zordur). Albümü baştan sona, sanatçının kurguladığı sırayla dinlemek zorundasınız. Bu, modern çağın hızına bir frendir.
İşte Türkiye’nin en iyi kulaklarına sahip ünlüleri.
Teoman ve plak… Birbirine bu kadar yakışan iki kelime az bulunur. Rock müziğin “yorgun” prensi, tam bir analog tutkunudur.
Koleksiyonu: Teoman’ın Cihangir’deki evinde, binlerce plaktan oluşan devasa bir arşivi vardır. Genellikle 70’ler Rock, Jazz ve eski Fransız şansonlarını toplar. Leonard Cohen, Tom Waits ve David Bowie plakları, koleksiyonunun en değerli parçalarıdır.
Pikap Tercihi: Teoman, gösterişten uzak ama sesi en doğru veren markaları sever. Genellikle İngiliz veya Alman mühendisliğine güvenir.
Tahmini Marka: Thorens veya Dual (Vintage seriler).
Cem Yılmaz bir koleksiyonerdir. Arabaların, sanat eserlerinin ve elbette ses sistemlerinin en iyisini toplar. Onun evindeki sistem, bir konser salonu kalitesindedir.
Koleksiyonu: Çok geniş bir yelpazesi vardır. Klasik müzikten progresif rock’a, nadir bulunan Cem Karaca baskılarından modern caz albümlerine kadar her şeyi toplar. Yurt dışı turnelerinde mutlaka o şehrin ünlü plak dükkanlarını (Record Store) gezer.
Pikap Tercihi: Cem Yılmaz, “High-End” (Üst Düzey) ses sistemleri kullanır. Onun pikabı, bir araba fiyatındadır.
Tahmini Marka: McIntosh veya Linn Sondek. Bu cihazlar sesi o kadar detaylı verir ki, stüdyodaki sanatçının nefes alışını bile duyarsınız.
Sistem Fiyatı: Hoparlörlerle birlikte 2.000.000 TL‘yi bulabilir.
Fotoğraf ve ses konusundaki takıntısıyla bilinen Okan Bayülgen, plak kültürünün Türkiye’deki en eski temsilcilerindendir. O, plağı sadece dinlemez, “okur”. Baskı yılına, hangi ülkede basıldığına (Japon baskılar daha kalitelidir) dikkat eder.
Koleksiyonu: Film müzikleri (Soundtrack) ve nadir caz albümleri üzerine yoğunlaşmıştır. Kadıköy ve Beyoğlu’ndaki sahaf ve plakçıların (Örn: Zihni Müzik, Kontra Plak) müdavimidir.
Pikap Tercihi: Teknik detaylara hakim olduğu için, DJ’lerin de kullandığı, motor gücü yüksek, sağlam cihazları sever.
Tahmini Marka: Technics SL-1200. Bu pikap dünyadaki en ikonik modeldir. Tank gibidir, bozulmaz.
“Büyük Ev Ablukada” grubuyla alternatif müziğin kralı olan Bartu, yeni nesil plak koleksiyoncularındandır. O, eski baskılardan ziyade, günümüz gruplarının (Tame Impala, Radiohead) renkli (Color Vinyl) plaklarını toplar.
Koleksiyonu: Daha modern, indie, elektronik ve alternatif rock ağırlıklıdır. Evindeki partilerde DJ setinin başına geçip plak çalmasıyla bilinir.
Pikap Tercihi: Tasarım ve performansın birleştiği, modern görünümlü cihazlar.
Tahmini Marka: Pro-Ject veya Rega Planar. Minimalist tasarımlarıyla ünlüdürler.
Müziğiyle dünyaya açılan Gaye Su Akyol, tam bir 70’ler Anadolu Rock hayranıdır. Müziğindeki o psikedelik hava, dinlediği plaklardan gelir.
Koleksiyonu: Erkin Koray, Barış Manço, Selda Bağcan… Türk Psikedelik Müziği’nin en nadir ve en pahalı plaklarını toplar. Bu plakların orijinal baskıları şu an borsada altın değerindedir.
Bir ünlü gibi müzik dinlemek istiyorsanız, “Çanta Pikap”lardan (Crosley vb.) uzak durmalısınız. Bunlar plaklarınızı çizer. İşte gerçek pikapların 2026 fiyatları:
Marka: Audio-Technica (AT-LP60X veya LP120)
Özellik: Fiyat/Performans kralıdır. Plaklarınıza zarar vermez.
Fiyat: 15.000 TL – 25.000 TL.
Marka: Pro-Ject Debut Carbon / Rega Planar 1
Özellik: Minimalisttir, otomatik değildir (iğneyi siz koyarsınız). Ses kalitesi muazzamdır. Bartu Küçükçağlayan gibi isimlerin tercihidir.
Fiyat: 35.000 TL – 50.000 TL.
Marka: Technics SL-1200 MK7
Özellik: DJ standardıdır. Doğrudan motorludur (Direct Drive). Torununuza kalır.
Fiyat: 75.000 TL – 90.000 TL.
Marka: McIntosh / Transrotor
Özellik: Cem Yılmaz seviyesi. Mühendislik harikasıdır.
Fiyat: 500.000 TL ve üzeri (Sınırsız).
Plak Koleksiyonu Yapan Ünlüler için asıl masraf pikap değil, plaktır. 2026 yılında yeni basılan sıradan bir yabancı albümün (Örn: Adele – 30) raf fiyatı 2.500 TL – 3.000 TL bandındadır.
Ancak asıl olay “Nadir” (Rare) plaklardadır:
Erkin Koray – Elektronik Türküler (1974 Orijinal Baskı): Temiz durumdaysa 30.000 TL – 50.000 TL edebilir.
Barış Manço – 2023 (Orijinal): 20.000 TL civarı.
Pink Floyd – Dark Side of the Moon (İlk İngiliz Baskı): Müzayedelerde binlerce dolara satılır.
Ünlüler bu nadir parçaları bulmak için Feriköy Antika Pazarı’nı pazar sabahları erkenden ziyaret ederler.
Siz de bu nostaljik dünyaya adım atmak istiyorsanız:
Çantadan Uzak Dur: Nostaljik görünen, çantalı “all-in-one” pikaplar (hoparlörü üzerinde olanlar) iğne basıncı çok yüksek olduğu için plaklarınızı oyar ve bozar. Harcadığınız paraya yazık olur.
Temizlik Şart: Plak toz mıknatısıdır. Karbon fiber bir fırça ve temizleme solüsyonu almadan koleksiyona başlamayın.
Dikey Sakla: Plaklarınızı asla üst üste (yatay) koymayın, yamulurlar. Kitap gibi dikey dizmelisiniz.
İkinci El (Sahaf) Gezin: Sıfır plaklar çok pahalıdır. Kadıköy Akmar Pasajı veya Beyoğlu’ndaki dükkanlardan ikinci el temiz plakları daha uyguna bulabilirsiniz.
Plak Koleksiyonu Yapan Ünlüler, aslında bize “tüketim çılgınlığına” karşı bir duruş sergiliyor. Bir albüme emek vermek, onu arayıp bulmak, kapağını incelemek ve B yüzünü çevirmek için yerinden kalkmak… Bunlar müziğe duyulan saygının işaretidir.
Teoman’ın odasındaki o cızırtılı ses veya Cem Yılmaz’ın salonundaki o kristal netlikteki melodi… Hepsinin ortak noktası, müziğin “ruhuna” dokunma isteğidir.
Belki bir gün siz de dijital listenizi kapatıp, iğneyi o siyah dairenin üzerine bırakırsınız. Dikkat edin, o cızırtı bağımlılık yapar!
Plak sesi gerçekten daha mı iyi? Teknik olarak dijital ses daha “temizdir” (gürültü yoktur). Ancak analog ses (plak) ses dalgalarını kesintisiz kaydettiği için daha “doğal” ve “zengin”dir. Kulak, analog sesi daha sıcak algılar.
Pikabın hoparlörü var mı? Kaliteli pikapların (Technics, Pro-Ject) üzerinde hoparlör olmaz. Harici bir “Amfi” ve “Hoparlör” (veya aktif hoparlör) bağlamanız gerekir. Sesi pikap değil, sistem verir.
Renkli plakların sesi kötü mü? Eskiden (Picture Disc) öyleydi ama yeni teknolojide renkli plakların ses kalitesi siyahlarla (Black Vinyl) neredeyse aynıdır. Sadece şeffaf (Clear) plaklarda bazen dip ses biraz daha fazla olabilir.
Plak Koleksiyonu Yapan Ünlüler: Analog Dünyanın İzinde
Yorum Yaz